20 jaar raadslid in het kort

12 mei 2016 door Willem Schneider

"KO voor een scheidend raadslid", Onderscheiding voor SGP-raadslid". Twee recente koppen van persberichten, die bij lezers voor verwarring zorgden. Een voorzitter van een kamerfractie dacht dat KO voor Knock Out stond, anderen wisten niet dat ik SGP-lid ben. Maar om de lucht op te klaren: afgelopen maandag kreeg ik een Koninklijke Onderscheiding (waarvoor ik heel dankbaar ben) en sinds jaar en dag ben ik lid van de ChristenUnie. U bent als lezer nu hierover geheel op de hoogte, maar nog niet van mijn afscheidtoesprak, die ik u niet wil onthouden. Voor de politieke historie in Ambacht lijkt me dit zeker belangrijk.

Voorzitter, 
Op 6 mei 1996 werd ik als raadslid door de toenmalige voorzitter van de raad dhr. K. van Doorn beëdigd. Een gedenkwaardig moment, want ik zou het eerste en ook het laatste raadslid van de Reformatorische Politieke Federatie (RPF) in Hendrik-Ido-Ambacht zijn dat werd geïnstalleerd. Zoals u weet was de RPF een van de twee partijen waaruit de ChristenUnie is ontstaan. De tweede partij was het Gereformeerd Politiek Verbond (GPV).    

Voorgeschiedenis
Over 20 jaar raadslidmaatschap valt veel te zeggen. Maar voordat ik de raad kwam, gebeurde het ook het een en ander. Dan neem ik u mee terug naar de periode 1986-1994. Het RPF-bestuur van de afdeling Hendrik-ido-Ambacht voerde in de periode 1986-1992 een andere koers dan die van het GPV. De RPF deed niet mee aan de raadsverkiezingen in 1986 en 1990, zocht de samenwerking met GPV en SGP niet, en gaf hun leden in 1986 geen eenduidig stemadvies om op andere christelijke partijen te stemmen. In 1990 gaf het toenmalige bestuur helemaal geen stemadvies. Dat kwam omdat het evangelische smaldeel in het RPF-bestuur zich verwant voelde met het CDA. 
In de periode 1990-1994 kwam er een nieuw bestuur dat zich wel inzette voor meer samenwerking met het GPV en de SGP. Door deze nieuwe koers kwam vanuit het lokale en provinciale bestuur van de RPF aan mij de vraag of ik me kandidaat te stellen. Gelet op mijn onder meer kerkelijke achtergrond zou ik namelijk een brug tussen de RPF en met name de SGP kunnen vormen. Als medewerker van de  RPF-Tweede Kamerfractie had ik echter het druk genoeg, maar na overleg met mijn vrouw Nelly heb ik me toch beschikbaar gesteld.

Terugkerende onderwerpen
Als  voorbereiding op dit afscheid heb ik me nog eens verdiept in de raadsstukken en notulen.  Ik beperkte me tot Welzijn, want 20 jaar heb ik in de commissie Welzijn gezeten. En het was buitengewoon boeiend om zo lange tijd onder leiding diverse voorzitters in deze commissie te hebben gezeten.
Opvallend is dat je bepaalde onderwerpen steeds weer terug ziet keren: ik denk aan  het Lokaal Onderwijs Centrum, het Schildmanpark, het Multifunctioneel Jongerencentrum of Cascade, het zwembad en niet te vergeten het jeugdspeelpark. Beide onderwerpen kwamen vanavond ook weer aan de orde. Maar ook onderwerpen over subsidiering kwam terug. Het eerste onderwerp waarover dat ik in juni 1996 in de commissie Welzijn het woord voerde was dan ook "de nota implementatie van de budgetsubsidiering." 

Dualisme: Spreektijd
In 2002 vond de invoering van het dualisme plaats. Na zes jaar monisme te hebben meegemaakt, vond ik het bij de raadscommissies wel wennen om niet de wethouder als voorzitter te hebben, maar een collega-raadslid. En ik kan me herinneren dat deze voorzitter in het begin streng was door een spreektijd voor raadsleden en de wethouder in te voeren. Nieuw was dat dan ook dat de wethouder bij behandeling van zijn agendapunten verzocht werd om naast de voorzitter plaats te nemen.

Dualisme: actieve raad?

Na 20 jaar raadslidmaatschap vroeg ik af: is de raad nu door het dualisme actiever geworden? En welke rol heb ik  daarin kunnen spelen?

Een paar indrukken zijn me hierover bijgebleven.

Aanloop: Een creatieve raad
Een eerste herinnering die ik bij gebleven is er een, die in aanloop naar het dualisme plaatsvond. En dat ging om het politieke proces rond de opvolging van CDA-wethouder Welzijn mevr. De Koning in oktober 2000. In zijn wijsheid kwam de raad  (lees de fractievoorzitters van de coalitiepartijen) toen met een zeer creatieve oplossing. Er kwamen voor haar twee parttimers: niet uit haar eigen partij maar uit de VVD en een van SGP-huize. Maar, en nu komt het:  deze nieuwe wethouders kregen 9 van 19 stemmen. Een minderheid zou je dus in eerste instantie zeggen. Wat wil echter het geval? De overige 10 stemmers hadden niet tegen gestemd maar blanco. Deze stemmen waren volgens de Gemeentewet ongeldig. Dus werden deze 2 wethouders op creatieve wijze toch gekozen!

Begin: Sturm und Drang
Dan de periode na de invoering van het dualisme. Ik kan me herinneren dat het najaar van 2002 een woelige periode was. Een Sturm und Drang periode zeg maar. Zo maakte ik in oktober 2002 een lange en boeiende discussie mee over de aanbesteding van het Multifunctionele Jongerenacommodatie (later Cascade). Een maand later, in november, was het weer raak. Toen dacht ik: Ja, dit wordt de toekomst van het dualisme in Ambacht. Een raad die veel activiteiten ontplooit en coalitiepartijen geven meer tegengas aan het college. 

 Ik werd in mijn opvatting bevestigd bij de behandeling van de programmabegroting 2003 in november 2002. De raad was  heel actief, want maar liefst 7 amendementen en 4 moties werden ingediend. Een groot aantal voor de raad, misschien veel grootste in twintig jaar die ik meemaakte. In elk geval een veelvoud wat ik de laatste jaren zag langskomen. Daarbij kwam nog dat de PvdA tegen de begroting 2003 stemde. En: het college weigerde een aangenomen motie uit te voeren, die door de grootste coalitiepartij was ingediend. 

Dualisme was er ook bij de behandeling van het Lokaal Onderwijs Centrum (LOC) in de raadsvergadering van december 2002. De financiële bijdrage van Ambacht aan de bouw van het LOC. was namelijk enorm toegenomen. Vanuit het CDA werd flinke kritiek uitgeoefend op de eigen wethouder. Uiteindelijk kwam er een "richtinggevende bestuursopdracht", die het college zich zelf oplegde. De dualistische houding van het CDA verraste me en misschien ook wel anderen. In elk geval: het werd de langste vergadering die ik in 20 jaar meemaakte. Deze vergadering duurde tot half drie 's nachts.      

Hoogtepunt: Raadsinitiatief
Zojuist is in deze raadsvergadering het onderwerp "Jeugdspeelpark" behandeld. Maar dit onderwerp staat al heel wat jaren op de agenda. Dan denk ik terug aan het najaar 2005. Toen is er in commissieverband gesproken over de mogelijke uitbreiding van het Jeugdspeelpark. De raad pakte uiteindelijk in januari 2006 de uitdaging van het college op om zelf met een raadsinitiatief te komen. Dit initiatief moest wel in korte tijd worden opgesteld omdat de raad dit onderwerp nog voor de verkiezingen in maart 2006 wilde afronden. Onze toenmalige fractievoorzitter benaderde mij  namens de raad om zo'n initiatief op stellen. Ik zie deze vraag als een hoogtepunt in mijn raadslidmaatschap. Binnen de gestelde termijn kwam dit initiatief, met hulp van de vorige griffier, naar raad en werd op 2 maart 2006 (net voor de verkiezingen dus) behandeld. We hebben toen tot  vrijdagavond laat doorgewerkt om het stuk op tijd klaar te hebben. Het initiatiefvoorstel werd door de overgrote meerderheid van de raad aanvaard. Maar na de verkiezingen van 2006 werd dit onderwerp op grond van het coalitieakkoord op de lange baan geschoven. In 2009 kwam er een werkgroep waarvan ik ook lid was.

En zo is er veel meer te vertellen. Laat ik nog een anekdote noemen.

Anekdote
Op raadsvergadering 3 mei 1999 gaf de toenmalige voorzitter van de raad aan dat ik afwezig was vanwege de geboorte van onze dochter Mathilde. Deze opmerking was blijven hangen bij de toenmalige PvdA-woordvoerder Jan Vlot bij de behandeling van het programma Welzijnvoorzieningen Volgerlanden in juni de raadsvergadering van juni 1999. Onderdeel van het programma was de bouw van een gezondheidcentrum. Er waren twee verloskundigen. Wellicht zou er ook nog een derde verloskundige komen.  Tijdens mijn bijdrage vroeg ik me af of er een derde verloskundige nodig was. Toen zei de heer Vlot tegen me: "Dat moet jij vragen"! En vervolgens zei onze vroegere fractievoorzitter Van der Heide: "Hij houdt ze aan het werk"...  Twee vlotte opmerkingen nietwaar?

Excursies
Boeiend vond ik altijd de jaarlijkse raadsexcursies, die rond de eeuwwisseling en in 2010 nog een enkele keer naar het buitenland gingen. Zo was de reis naar Bergen-Belsen in het najaar van 2004 met het bezoek aan het concentratiekamp en de kranslegging indrukwekkend. Dat gold ook voor het meerdaagse bezoek aan het Europees Parlementsgebouw en de Raad van Europa in Straatsburg in november 2000.
Verder mocht ik na de begrotingsraad in november 2007 of 2008  -ik weet niet meer exact het jaar - een prijs van de voorzitter ontvangen. Hij had de gewoonte om zo'n prijs uit te reiken aan één de leden die een bijzondere prestatie in het afgelopen jaar had verricht. De voorzitter kwam tot de ontdekking dat ik al een aantal jaren een column schreef en daarvoor gaf hij toen een prachtig klokje. 

Drechtraad
Ik kan nog uitwijden over de komst van de Drechtraad, waarvan ik ook enige tijd lid was, maar dat doe ik niet. De Drechtraad heeft wel veel betekend voor de commissie Welzijn, want het onderdeel sociale zaken werd overgeheveld naar deze Drechtraad. En in de periode 2006-2008 is er in het voortraject bij de harmonisatie van de gemeentelijk minimabeleid door de raadsleden veel werk verzet.
In de periode 1996-2016 heb ik vele bestuurders en collega-raadsleden zien komen en ook zien gaan.  Voor mij is ook het moment gekomen om van de raad afscheid te nemen.

Dank: (oud-)collega's en ambtenaren
Het proces van afscheid nemen is weer een nieuwe ervaring rijker. Het is onmogelijk om bij deze iedereen persoonlijk te bedanken voor de samenwerking. In dat kader wil ik de (oud)-collegeleden noemen,  met name uw voorganger de heer Jonker en zijn vrouw die bij hoogte- en dieptepunten  aanwezig waren of meeleefden. Ook noem ik de kundige (ex-)wethouders van CDA en VVD die WOS in hun portefeuille hadden/hebben, en de (oud)raadsleden.  Goede herinneringen heb ik aan de uitgebreide en leerzame gesprekken die ik met oud-raadsleden uit de diverse fracties zoals CDA, PvdA en VVD mocht hebben. 
Dank ook voor de intensieve hulp van de ambtenaren, de gemeentesecretarissen en niet te vergeten de voortreffende steun en begeleiding van de vroegere en de huidige griffier,  de raadsadviseur en natuurlijk de bodes.

Dank: de vele voorkeurstemmers
Bij deze wil ik ook de dank uitspreken voor het vertrouwen dat veel kiezers in mij hadden. Van de 6 verkiezingen die ik meemaakte als kandidaat op de gecombineerde lijst (1994, 1998, 2002, 2006, 2010, 2014) kreeg ik relatief veel voorkeurstemmen op deze lijst, met een hoogtepunt in 2006. Dat zeg ik niet uit zelfgenoegzaamheid, maar juist uit verwondering. Ik voerde bijvoorbeeld geen voorkeursactie of iets dergelijks. De insteek van een brugfunctie bleek van het toenmalige RPF-bestuur achteraf een juiste keuze. Ik ben benieuwd hoe de ChristenUnie deze stemmers in de toekomst met de nieuwe raadsleden vast wil houden. Want mijn loopbrug heb ik nu opgehaald!

Dank aan gezin
Dank gaat bovenal uit naar onze Heere God, van wie ik de gezondheid en de lust mocht ontvangen om dit werk te doen. Ook mijn vrouw Nelly en de kinderen wil ik bedanken dat ze mij 's avonds heel vaak niet zagen, zeker ten tijde dat de fractievergaderingen rond middennacht waren afgelopen.

Rolluik dicht
Na deze 20 jaar trek ik het politieke rolluik in Ambacht dicht en zal ik als bewoner en columnist de raad op een actieve en aandachtige wijze blijven volgen.

Voorzitter, tenslotte  wil ik u persoonlijk bedanken voor de goede samenwerking, die we zeker ook de afgelopen periode hadden.

--------------------

Bijgevoegde foto is van de uitreiking van de Koninklijke Onderscheiding bij het afscheid (Foto van Jan-Willem Schneider)

Cookies

Deze website gebruikt noodzakelijke cookies voor een correcte werking en analytische cookies (geanonimiseerd) om de statistieken van de website bij te houden. Marketing cookies zijn nodig voor laden van externe content, zoals YouTube-video's of widgets van Sociale Media. Zie ons cookiebeleid voor meer informatie, of om je instellingen later aan te passen.