HENDRIK-IDO-AMBACHT - Wanneer Peter Libregts, de lijsttrekker van GroenLinks/PvdA, terugblikt op de afgelopen raadsperiode, doet hij dat met een mengeling van realisme en tevredenheid. De landelijke fusie van de PvdA met GroenLinks is ook lokaal merkbaar. Het verkiezingsprogramma is dan ook gezamenlijk geschreven. Vier jaar geleden begon zijn fractie met een duidelijke ambitie: de bestuurscultuur in Hendrik‑Ido‑Ambacht moest opener, transparanter en minder voorspelbaar worden. Jarenlang was het volgens hem zo dat voorstellen van de coalitie vrijwel automatisch werden aangenomen, terwijl ideeën van de oppositie nauwelijks serieus werden gewogen. “Dat moest echt anders,” zegt hij.
Die verandering is er ook gekomen. De raad werkt volgens hem nu merkbaar anders dan voorheen. Er zijn informatieavonden, er wordt vroegtijdig door de raad meegedacht en voorstellen worden niet meer als voldongen feiten gepresenteerd. De sfeer is opener, de samenwerking constructiever. Ook de oppositie wordt vaker betrokken bij initiatieven en moties. Dat is volgens Libregts een belangrijke winst voor de hele gemeente. “We worden serieus genomen. Wat we aandragen heeft meerwaarde.”
Toch koos de (GroenLinks/)PvdA-fractie er bewust voor om niet in de coalitie te stappen. De partij wilde voortbouwen op de koers van de jaren ervoor en vond dat beter te kunnen vanuit de oppositie. “We hebben een solide basis gelegd voor de komende periode,” zegt Libregts. “En we hebben laten zien dat je ook buiten de coalitie veel kunt bereiken.”
De (GroenLinks/)PvdA-fractie heeft de afgelopen jaren stevig ingezet op betaalbaarheid. De starterslening is daarvan het bekendste voorbeeld. Die regeling werd op initiatief van de fractie ingevoerd en door het succes al twee keer verlengd én verhoogd. Jongeren kunnen daardoor een woning kopen die anders buiten bereik zou blijven. Het geld komt bovendien terug bij de gemeente. “Voor een gemeente als Ambacht is dat een logische investering.”
Maar er is meer nodig. De partij wil vasthouden aan minimaal 30% sociale woningbouw bij nieuwe projecten. Dat is wettelijk verplicht, maar volgens Libregts moet de gemeente daar actief op sturen. Projectontwikkelaars die zeggen dat dit financieel niet haalbaar is, moeten worden uitgedaagd om creatiever te bouwen. Hoger bouwen bijvoorbeeld, zodat onderin sociale woningen kunnen worden gerealiseerd en bovenin midden- en hoogsegment. Zo ontstaat een gezonde mix van woonvormen.
Ook transformatie van bestaande panden ziet hij als kans. Leegstaande bedrijfspanden kunnen soms worden omgebouwd tot woningen, mits de locatie en staat van het gebouw dat toelaten. “Je moet out of the box denken. Niet alleen kijken naar nieuwbouw, maar ook naar wat er al staat.” Libregts is werkzaam voor de gemeente Rotterdam waarbij hij dagelijks te maken heeft met nieuwbouw, renovatie of transformatie van woningen. Het mooie hiervan is dat hij ideeën kan vertalen en kijken of het hier in Ambacht inpasbaar is.
Peter: Out of the box denker
Daarnaast wijst Libregts op een nieuwe landelijke regeling die gemeenten toestaat om tot 50% van betaalbare woningen toe te wijzen aan eigen inwoners. Dat is volgens hem een kans die Ambacht moet benutten. “We jagen nu jongeren weg. Dat is zonde en onnodig. Met deze regeling kunnen we ervoor zorgen dat starters die hier zijn opgegroeid ook in Ambacht kunnen blijven wonen.”
Een tweede speerpunt is armoedebeleid. Libregts ziet dat de landelijke trend van verrechtsing ook in Ambacht zichtbaar is, maar volgens hem stemmen mensen vaak tegen hun eigen portemonnee. Hij maakt zich vooral zorgen om de groep die nét geen recht heeft op toeslagen, maar wel moeite heeft om rond te komen. De werkende armen, zoals hij ze noemt. Zij houden netto soms minder over dan mensen met een uitkering en toeslagen. Dat vindt hij wrang en onrechtvaardig.
GroenLinks/PvdA wil daarom ruimhartige schuldhulpverlening, vroegsignalering bij betalingsproblemen en een Ambachtpas voor inwoners met een kleine beurs. Ook wil de partij dat de gemeente oog houdt voor mensen die net buiten de regelingen vallen. “Je moet zorgen dat niemand tussen wal en schip valt.”
De voedselbank moet volgens Libregts laagdrempelig blijven. Hij begrijpt dat sommige inwoners een drempel ervaren als de voedselbank in een kerk gevestigd is. De gemeente moet daarom zorgen voor een neutrale, toegankelijke locatie. “Iedereen moet zich welkom voelen.”
Sinds de landelijke samenwerking tussen GroenLinks en de PvdA wordt vaak gevraagd welke kant lokaal zwaarder weegt: het groene of het sociale. Libregts vindt die tegenstelling misleidend. “Bij ons lokaal overheerst groen niet boven sociaal, en sociaal niet boven groen. Het gaat hand in hand.”
Hij legt uit dat duurzaamheid zonder sociale rechtvaardigheid weinig waarde heeft. “Je kunt wel bomen planten, maar als mensen hun energierekening niet kunnen betalen, schiet je niets op. En andersom: een sterk sociaal beleid werkt alleen in een leefbare, groene omgeving.” Voor hem is de fusie tussen beide partijen juist logisch. “We zijn sociaal, groen en rechtvaardig. Dat is geen rangorde, maar een samenhang.”
Peter reikt in het kader van de duurzaamheid het Fairtrade certificaat uit aan Jan Anne Slot van De Buuf
Afval en leefbaarheid: realisme boven dogma
Een opvallend moment in het gesprek is wanneer Libregts terugkomt op het recycletarief. (GroenLinks/)PvdA stemde destijds tegen, omdat de fractie voor nascheiding was. Maar Libregts is eerlijk: hij is van mening veranderd. Door zijn eigen ervaringen zag hij hoe goed het systeem werkt als je afval zorgvuldig scheidt. Hij vindt wel dat de gemeente veel duidelijker moet communiceren over de kosten van verschillende afvalsystemen. Inwoners moeten kunnen zien wat ondergrondse containers, minicontainers of zakken écht kosten. “Dan kunnen ze zelf een afgewogen keuze maken en zich niet laten leiden door onzinnig geroep en getoeter op social media.”
Overlast door jongeren en fatbikes is een terugkerend onderwerp in de gemeenteraad. Libregts ziet dat het probleem niet ophoudt bij de gemeentegrens. Jongeren zijn binnen een kwartier in Papendrecht, Dordrecht of Zwijndrecht. Daarom pleit hij voor regionale samenwerking. De burgemeester is daar inmiddels mee bezig.
Daarnaast wil Libregts dat fatbikes worden gelijkgesteld aan speed‑pedelecs. Dat betekent een minimumleeftijd, helmplicht en verzekeringsplicht voor de bestuurders. Volgens hem is dat de enige manier om de veiligheid te verbeteren en de overlast te beperken. “Je moet duidelijke regels hebben. Anders blijft het dweilen met de kraan open.” Ook ziet hij een belangrijke rol voor jongerenwerkers en samenwerking met buurgemeenten. “Je moet het samen doen. Anders blijft het probleem zich verplaatsen.”
Klimaat, natuur en milieu: geen concessies aan groen
Het derde grote speerpunt is duurzaamheid. De GroenLinks/PvdA-fractie wil dat Ambacht blijft vergroenen, ook als er gebouwd wordt. Groene parkeerplaatsen, groene daken en waterdoorlatende stenen zijn volgens Libregts geen luxe, maar noodzaak. Ze helpen tegen hittestress, wateroverlast en maken de leefomgeving aantrekkelijker.
Het warmtenet is daarbij een belangrijk onderdeel. Libregts wil dat het sneller wordt aangelegd, maar wel met keuzevrijheid voor inwoners. Het warmtenet moet in elk huis beschikbaar zijn, maar niemand mag verplicht worden om het te gebruiken en zelf zijn/ haar warmtebron kiezen. Hij ziet kansen in energiehubs in wijken, zodat energie lokaal kan worden opgeslagen en het elektriciteitsnet wordt ontlast. Dat moet volgens hem niet aan commerciële partijen worden overgelaten.
De reserves van de gemeente, zoals het Eneco‑fonds, mogen worden ingezet voor duurzame investeringen. Sommige investeringen verdienen zichzelf terug. “Dan moet je durven,” zegt hij.
Aan het einde van het gesprek komt de vraag naar zijn droomcoalitie. Libregts formuleert het zorgvuldig. Voor hem draait het niet om politieke kleur alleen, maar om stabiliteit, betrouwbaarheid en inhoudelijke samenwerking. Hij ziet een belangrijke rol voor partijen die financieel stabiel beleid voeren en bereid zijn om samen te werken zonder ideologische scherpslijperij.
In zijn ideale college is ruimte voor een brede samenwerking waarin zowel sociale als financiële belangen worden geborgd. “Het gaat om een evenwichtige coalitie, die Ambacht vooruithelpt. Niet om uitsluiten, maar om verantwoordelijkheid nemen.” En die willen ze nemen.
Libregts vat zijn visie samen als een combinatie van realisme en sociale betrokkenheid. De fractie heeft de afgelopen vier jaar niets beloofd wat ze niet kon waarmaken. Dat is volgens hem de kracht van GroenLinks/PvdA. “Ambacht verdient een sociale koers,” zegt hij. “En daar blijven wij ons voor inzetten.”
Volgende week een interview met de nieuwkomer en nummer 2 van GroenLinks/PvdA: Marjan Sierat-Blok
